بازآفرینی، مشارکت و مدیریت اجتماعی کلید توسعه شهری هورامان

بازآفرینی، مشارکت و مدیریت اجتماعی کلید توسعه شهری هورامان ایرنا- در دومین پیش نشست تخصصی همایش بین المللی «هورامان، ثبت جهانی، فرهنگ و توسعه پایدار» بازآفرینی، مشارکت و مدیریت اجتماعی بعنوان کلید توسعه شهری پیشرفته هورامان مورد تاکید قرار گرفت و علاوه بر بررسی تاریخچه این منطقه به الزامات توسعه شهری با جهانی شدن هورامان پرداخته شد.


به گزارش آبی طرح به نقل از ایرنا؛ همایش بین المللی «هورامان، ثبت جهانی، فرهنگ و توسعه پایدار» در ایام ۲۵ و ۲۶ تیرماه سال ۱۴۰۱ در دانشگاه رازی کرمانشاه برگزار می گردد که دومین پنل تخصصی این همایش با عنوان «شهرسازی و توسعه منطقه ای» با حضور اساتید معماری و جغرافیای شهری بصورت مجازی توسط دانشگاه رازی کرمانشاه و پایگاه میراث جهانی منظر فرهنگی هورامان انجام شد.
در این جلسه پروفسور«محمدابراهیم زارعی» استاد گروه دیرینه شناسی دانشگاه بوعلی همدان با نگاه به تاریخچه شهرسازی در منظر فرهنگی هورامان، دکتر «سعید مرادی» عضو هیات علمی گروه معماری و شهرسازی دانشگاه رازی با پرداختن به مقوله بازآفرینی، مشارکت و مدیریت اجتماعی در توسعه شهری منطقه، دکتر«پارسا قنبری» استادیار گروه برنامه ریزی شهری دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمانشاه با بررسی الزامات توسعه شهری و منطقه ای هورامان از جایگاه محلی به جایگاه جهانی و دکتر «بیژن کلهرنیا» عضو هیات علمی گروه معماری و شهرسازی دانشگاه رازی به سخنرانی پرداختند.
بازآفرینی، مشارکت و مدیریت اجتماعی کلید توسعه شهری
در ابتدای این جلسه «سعید مرادی» عضو هیات علمی گروه معماری و شهرسازی دانشگاه رازی اظهار داشت: منطقه اورامانات با وجود همه قابلیت هایی که دارد به دلیلهای متعدد، نتوانسته از این فرصت ها استفاده نماید و به جایگاه واقعی خود برسد.
وی افزود: به برکت جهانی شدن اورامانات، امیدواریم این فرصت فراهم گردد، برگزاری همایش گویای این است این فرصت ها برای منطقه فراهم می شود و آغازی بر استمرار رسیدن منطقه اورامانات به جایگاه واقعی خود در ایران و در جهان است.


وی با اعلان اینکه بازآفرینی، مشارکت و مدیریت اجتماعی کلید توسعه شهری پیشرفته منطقه اورامان است، اظهار داشت: این سه واژه دارای یک ریشه هستند و می توانند ارزش مضاعف ایجاد کنند، در سالهای اخیر شهرسازی ایران و نگرش اندیشمندان به مباحث منطقه ای و شهری دگرگونی پیدا کرده و به سمت بهبودی هم خواهد رفت ما از بهسازی شروع کردیم به توانمندسازی اجتماعی رسیدیم، تجارب اجتماعی را در ایران تجربه کردیم و بتازگی به بازآفرینی رسیدیم که شاید نقطه نهایی این حرکت است.
مرادی یادآور شد، معنای بازآفرینی را در اسناد علمی و تعاریف رسمی بعنوان سیاستی جامع می بینیم که به دنبال ارتقا کیفیت زندگی و حل مشکلات شهری است.
وی معتقد می باشد، در این نگرش شبکه ای، اقدامات و برنامه ها در مقیاس فضایی دیده شده که به همه سطوح مشارکت از فعالان و خصوصاً مردم می پردازد و نقش دولت در این عرصه را تسهیل گر و حمایت گر می بیند و باید پرسید منطقه اورامانات چگونه می تواند از این اهداف مشارکت، بازآفرینی و مدیریت اجتماعی بهره مند شود.
روحیه مشارکت و آزادگی با مردم اورامان آمیخته شده است
عضو هیات علمی گروه معماری و شهرسازی دانشگاه رازی اضافه کرد، مردمان این منطقه همیشه در طول تاریخ روحیه آزادگی و استقلال را داشته و دارند که نشان دهنده خودجوشی این سرزمین است، رویکرد شهر و محله نگر در این سیستم بسیار جایگاه دارد و از همه مهم تر بحث مشارکت مردمی است که سیاست را از پایین به بالا می بیند، دنیای مدرن فراموش کرده که دولت و حاکمیت و معمارها بخواهند از بالا به پایین تحکم کنند.
مرادی افزود: منطقه اورامانات به سبب ساختار ژئوپولیک خاصی که دارد شکل ویژه ای از شهرسازی و معماری دارد، معماری این منطقه تدافعی است، به سبب این که با خاصیت خاصی که دارد همیشه توانسته از خود دفاع کند، این موقعیت اقلیمی و جغرافیایی بر روحیات اجتماعی مردم تاثیر گذاشته است، مقالات زیادی انجام شده که می گوید این نوع معماری بر روحیه مشارکت پذیری تاثیر متقابل گذاشته است.
وی افزود: این منطقه باتوجه به خصلت مردمی که دارد به آسانی می تواند در بازآفرینی شهری که برپایه مشارکت مردمی استوار است ساماندهی و هدایت شود و شهرهای آینده این منطقه به سمت منطقه ای باکیفیت بالا رود حتی جشن های گوناگون و مراسم عرفانی این منطقه اجتماعی است.
نباید مداخلات سبب از هم پاشیدگی معماری کهن و طبیعی شود
در ادامه پروفسور«محمدابراهیم زارعی» استادتمام گروه دیرینه شناسی دانشگاه بوعلی همدان به بررسی تاریخچه شهرسازی در منظر فرهنگی هورامان پرداخت و از سیستمی صحبت کرد که در آن رگه های حیاتی کهن از دیرین به زمان حال آمده، این سیستم آمیخته ای از طبیعت است و پیوند عمیق با معماری آب و با سازه های طبیعی و با فرهنگ بومی و اقتصاد ظریف دارد که در خطر مداخله است و ممکنست مداخلات ناآگاهانه ما موجب تخریب و از هم پاشیدگی شیرازه سیستم شود.
وی اضافه کرد: سبب خرسندی است که منظر اورامان به ثبت جهانی رسید، این مهم خواسته و آرزوی مردم استان کرمانشاه و کردستان بود، تصور می کنم نگرش در این منطقه ویژه است، که منطقه ای وسیع با شهرهای فرهنگی گوناگون همچون پاوه، نوسود، پالنگان، هورامان و دیگر شهرها را در بردارد.


زارعی به ۲ مرکز مهم جمعیتی در منطقه با نام آویهنگ و پالنگان اشاره نمود و اظهار داشت: بر طبق برخی کتب، پاوه از شهرهایی است که در دوران ساسانی تولید شده است و یکی از مراکز مهم جمعیتی و تاریخی است و به سبب موقعیت جغرافیایی نگاه ویژه ای می طلبد.
این استاد دانشگاه اضافه کرد، پالنگان نیز از مراکز مهم این منطقه است و کتیبه ای با عنوان تنگیور در این منطقه وجود دارد که از قدمت بالای تاریخی برخوردارست و در گذشته در دست خانان کلهر بوده که توسط اردلان ها گرفته می شود.
به گفته استادتمام گروه دیرینه شناسی دانشگاه بوعلی همدان، هورامان در نقشه های عثمانی و ایرانیها که از دوره قاجار به دست رسیده به نام هورامان و یا اورامان بوده است و آنچه این شهر را معروف کرد قدیمی ترین سند خیر و فروش زمین و باغ است که به قرن اول قبل از میلاد برمی گردد.
وی با اعلان اینکه بخش عمده ای از درآمد مردم در پاوه، جوانرود، نودشه، نوسود و پالنگان بخشی باغداری و بخشی دامداری بوده است، اظهار داشت: در نقشه های ایران که توسط میرزاعبدالرزاق تهیه شده است، اسم شهر اورامان قید شده است در نقشه دیگر به دست آمده از دوره قاجار و در نقشه عثمانیان، نام این شهر هورامان کاملا مشخص است.
زارعی یادآور شد، نگاه ما در رابطه با شهرهای این محدوده باید متفاوت باشد این شهرها باتوجه به شرایط اقلیمی، جغرافیایی و زیست بوم باید بررسی شوند و در این نگاه، نیازها، سکونتگاه ها، شیوه معیشت شیوه دسترسی به باغ و باغ سازی مدنظر قرار گیرد.
وی افزود: در گذشته در توسعه نامتوازن و غیرمنطقی چه در بافت روستایی و چه در بافت شهری بسیار حساسیت به کار می رفته و از تخریب اراضی که در اختیار داشتند جلوگیری می کردند و طبیعت را بسیار محترمانه گرامی می داشتند.
برای بهره برداری چه باید کرد؟
سپس استادیار گروه برنامه ریزی شهری دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمانشاه با اعلان اینکه موضوعی با عنوان الزامات توسعه شهری منطقه ای هورامان وجود دارد، اظهار داشت: ثبت میراث جهانی هورامان همانند دیگر اتفاقات خوب استان همچون انتخاب کرمانشاه بعنوان شهر جهانی خوراک اتفاق میمونی است، ولی بعد از ثبت این سوال پیش می آید که برای بهره برداری چه باید کرد و نکته مهمی است که باید بدان پرداخته شود چونکه حالا فصل برداشت است.
دکتر «پارسا قنبری» افزود: اگر بخواهیم زمینه توسعه شهری منطقه ای هورامان را بررسی نماییم متوجه زمینه های مناسب می شویم، که نزدیک به ۷۰۰روستا و شهرهای با جمعیت بالا بعنوان بستری یاری رسان است، عاملی دیگر که باعث شده هورامان را بعنوان منطقه ویژه بشناسیم این است که در این منطقه فاکتورهای گوناگون همگنی وجود دارد وجود منظر معماری و طبیعی و منظر اقتصادی خاص از آن جمله است که کمتر جایی در دنیا وجود دارد که در همه شاخص ها برند خاص داشته باشد.
این استاد دانشگاه اضافه کرد: با این ثبت از یک شعاع محلی به یک شعاع جهانی حرکت کرده ایم و مستلزم این است در آینده پژوهی هورامان، زیرساخت های لازم برای این گذر فراهم گردد.
وی یادآور شد، همه نگرانی من است که از یک گذر محلی، سطح ناحیه ای، منطقه ای و ملی را جا گذاشته و به سطح جهانی رسیده ایم، این گذر گرچه خوب است ولی از نظر عملکردی باید مواظب باشیم بسترها و زیرساخت لازم این گذر را فراهم نماییم.
او اضافه کرد، فرودگاه، راه، ترمینال و محل اسکان باید در سطح جهانی ارتقا یابد اگر این کارکرد را متناسب با جایگاه نتوانیم تعریف نماییم نتیجه ای حاصل نمی گردد.
وی با تاکید براینکه به ساختار مدیریت فضایی منطقه ای نیاز داریم، افزود: شکافی بین سطح محلی و جهانی وجود دارد که این خلا امکانات باید پر شود تا به کارکرد جهانی برسیم و برای عبور از هر سطحی امکاناتی همچون اعتبارات نیاز است.
قنبری اضافه کرد، برای پاسخ دادن به عملکرد جهانی باید از فضای مکانی به فضای جهانی حرکت نماییم که این فضا مستلزم ساختاری است که اورامانات را در قالب فضای جریان ها با زبان انگیسی و ملی معرفی نماید و فضای جریان ها مستلزم این ساختار است و امیدوار هستم این هماهنگی برای یک ساختار مدیریت فضایی اتفاق افتد که علاوه بر ثبت جهانی به راندمان در حوزه توسعه اقتصادی منطقه افتخار نماییم.


هویت اورامان با دانش نوین بهتر معرفی می شود
در اختتام دکتر «بیژن کلهرنیا» بعنوان دبیر پنل نیز اظهار کرد، تلاش می نماییم با برگزاری نشست هایی این چنین و استفاده از دانش نوین به معرفی بهتر هویت هورامان کمک نماییم، در این پنل مباحث بنیادی توسعه مطرح گردیده است و مسایل شهرسازی و توسعه منطقه ای در توسعه بسیار اساسی است و اشاره شد این منطقه چطور سازمان یابد تا به جایگاه واقعی خود برسد.
وی به یک جمعبندی پرداخت و افزود: از کهن تاریخ تا حالا این معماری فاخر سنگی اورامان به ما رسیده که نوعی استفاده ویژه از سنگ در رابطه با طبیعت است، معماری و به هم پیوستگی کهن دژهای موجود در منطقه ایجاب می کند که در هرگونه برنامه ریزی اورامان به این مساله توجه گردد و به درستی شناخته شود.
کلهرنیا یادآور شد، شبکه های برنامه ریزی شهری و روستایی بسیار اهمیت دارد و این شبکه ای شدن می تواند سرفصل مقالات باشد.
وی اضافه کرد: روحیه مشارکت پذیری با طبیعت مردم اورامان آمیخته شده است و این منطقه فرصت ضرورت و استعداد توسعه همراه با برنامه ریزی پیشرفته را دارد که با احیا اجتماعی در قالب بازآفرینی امکان تحقق می یابد.
به گزارش آبی طرح به نقل از خبرگزاری ایرنا؛ پنجم مرداد ۱۴۰۰، هورامان در چهل و چهارمین کمیته میراث جهانی یونسکو، بعنوان بیست و ششمین میراث جهانی ایران به نام «منظر فرهنگی هورامان/ اورامانات» با رأی ۱۸۶ کشور از جانب یونسکو به ثبت رسید.
منطقه هورامان ۴۰۹ هزار هکتار مساحت دارد و شامل مناطقی از استانهای کرمانشاه، کردستان و حلبچه در اقلیم کردستان عراق است و استان کرمانشاه چهار شهرستان شامل پاوه، جوانرود ثلاث باباجانی و روانسر و در استان کردستان شهرستان های کامیاران و سروآباد و قسمتی از سنندج و استان حلبچه عراق را شامل می شود.
۶۰ درصد از منظر فرهنگی هورامان در استان کرمانشاه، ۳۰ درصد در استان کردستان و ۱۰ درصد در حلبچه عراق واقع شده و گستره وسیعی از این منطقه بکر و زیبا در استان کرمانشاه واقع شده که ظرفیت بسیار ارزشمندی است.
منطقه هورامان با دارا بودن معماری پلکانی، آب و هوای مطبوع، آداب و رسوم سنتی، پوشش خاص، صنایع دستی و غذاهای محلی خود منحصربفرد است. این منطقه استانهای کردستان، کرمانشاه و قسمتی از اقلیم کردستان عراق را در برمی گیرد که در کردستان، بخش هایی از شهرستان سنندج، کامیاران و سروآباد و در کرمانشاه، شهرستان جوانرود، پاوه، روانسر و ثلاث باباجانی را شامل می شود.
بر اساس بررسی های انجام شده هورامان بیش از ۷۰۰ روستا را در این ۲ استان غربی ایران شامل می شود و شواهد دیرینه شناسی بدست آمده نشان میدهد که قدمت هورامان به دوران پارینه سنگی میانی و به حدود ۴۰ هزار سال پیش از میلاد مسیح برمی گردد.




منبع:

1401/03/02
11:46:34
5.0 / 5
491
تگهای خبر: استاد , بنیاد , تخصصی , زندگی
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب
نظر شما در مورد این مطلب
نام:
ایمیل:
نظر:
سوال:
= ۷ بعلاوه ۵
آبی طرح ، گرافیک و طراحی

آبی طرح

گرافیک و طراحی

abitarh.ir - حقوق مادی و معنوی سایت آبی طرح محفوظ است