در پرفورمنس معنا اهمیتی ندارد جاگات یک اجرای مانیفستی نیست!
به گزارش آبی طرح، کارگردان نمایش جاگات ضمن اشاره به نبود لزوم روایت گری در شکل اجرایی پرفورمنس، در رابطه با فضای محتوایی این نمایش توضیح داد و عنوان نمود که در این پرفورمنس بهیچ وجه قصد عرضه مانیفست ندارد.
پوریا جلال وندی کارگردان پرفورمنس «جاگات» که این شب ها در تماشاخانه خورشید روی صحنه است، در گفتگو با گزارشگر مهر درباره ی مضمون این اثر بیان نمود: «جاگات» به معنای هر چیزی است که درحال تغییر و حرکت است و به گمان من، خود این واژه می تواند مضمون اجرای ما را توضیح دهد. اساساً در برخورد با پرفورمنس، مسئله معنا به صورت متعارف آن برای ما اهمیت ندارد، چونکه زمانیکه کلام و روایت را از یک فرم اجرائی حذف می نماییم، از همان شروع با مخاطب قراردادی نانوشته می بندیم که قرار نیست در این اجرا با داستان یا معنایی مشخص مواجه شود.
وی افزود: می دانم که بصورت سنتی و از روی عادت، مخاطب انتظار دارد در هر اجرا با کلام، قصه و روایتی روشن مواجه شود اما در پرفورمنس، این مساله چندان اهمیت ندارد. به عقیده من، فرم هر اثر، خود سازنده مضمون و محتوای آنست و فرم «جاگات» هم دقیقاً همین کار را انجام می دهد. در متن معرفی اجرا جمله ای داریم که می گوید ««جاگات» از دید تو دیده می شود؛ یعنی این مخاطب است که با مشارکت خود، نسبتش را با اجرا پیدا می کند و برمبنای تجربه شخصی اش به برداشت و معنای مورد نظر خود می رسد.
جلال وندی تاکید کرد: پرفورمنس «جاگات» به هیچ عنوان در پی ارایه مانیفست یا اعلام معنایی معلوم نیست. کوشیده ایم اتمسفری خلق نماییم که در آن، احساسات و عواطفی شکل بگیرد و ادامه این مسیر توسط خود مخاطب تکمیل شود و در نهایت به معنای شخصی او برسد.
این کارگردان درباره ی ضرورت تجربه گرایی در تئاتر اظهار داشت: فکر می کنم در عصری زندگی می نماییم که ناچاریم مدام خودمان را به روز نماییم و هنر هم از این قاعده مستثنی نیست. باید به سوی تغییر نگرش و استفاده از شیوه های مدرن تر حرکت نماییم و به خلق تجربه های تازه عادت داشته باشیم. سلیقه مخاطب و محصولات هنری رابطه مستقیمی با یکدیگر دارند. تا وقتی که مدام آثار تکراری و سنتی تولید نماییم، نه به بدنه تئاتر اجازه رشد می دهیم و نه زمینه تغییر سلیقه مخاطب را فراهم می نماییم.
وی اضافه کرد: نباید از این که قسمتی از مخاطبان در ابتدا با این گونه آثار ارتباط برقرار نکنند یا آنها را نپذیرند، نگران باشیم. اگر این مسیر را ادامه دهیم، به مرور اتفاقات بهتری هم برای تئاتر، هم برای هنر و هم برای نگرش مخاطبان رقم خواهد خورد.
جلال وندی درباره ی شرایط اجتماعی و تأثیر آن بر کارهای هنری اظهار نمود: در حدود ۱۰ سال اخیر، همیشه با رخدادها و بحران های مختلفی مواجه بوده ایم؛ از اتفاقات سال ۱۳۹۸، تورم، افزایش قیمت بنزین و همه گیری کرونا گرفته تا رخدادهای سال ۱۴۰۱ و جنگ. انگار تلاطم به قسمتی از زیست ما تبدیل گشته است. در این شرایط بیشتر به این بیت فکر می کنم که «موجیم که آسودگی ما عدم ماست».
وی افزود: نگاه ما این نیست که یک اجرا قربانی شرایط باشد یا قرار باشد راهگشای همه مسایل شود. حداقل در گروه «بوژان» چنین ذهنیتی نداریم. طبیعی است اگر شرایط کشور آرام تر و باثبات تر باشد، روند کارهای هنری هم نتیجه بهتری خواهد داشت اما واقعیت موجود را پذیرفته ایم و با وجود همه دشواری ها تلاش می نماییم مسیرمان را ادامه دهیم. نه ادعایی درباره ی این وضعیت داریم و نه خودرا قربانی آن می دانیم. تنها امیدواریم روزی شرایط کشور و مردم آرام تر شود تا بتوان با آسودگی بیشتری زندگی، کار و هنر را تجربه نمود.
کارگردان «جاگات» درباره ی بازخورد مخاطبان توضیح داد: استقبال از اجرا برای خود ما جالب بود، چونکه تصور رایجی وجود دارد که آثار آوانگارد یا اجراهای غیرمتعارف فقط جهت مخاطبان خاص و افرادی با دانش هنری قابل درک هستند اما تجربه ما خلاف این مساله را نشان داد. بطور مثال، خانواده ای همراه با دختر هفت ساله شان به تماشای اجرا آمده بودند و این کودک ارتباط خیلی خوبی با اثر برقرار کرده بود؛ موضوعی که برای خود ما هم اعجاب آور بود.
وی اضافه کرد: یکی از اهداف ما در «جاگات» این است که در عمل نشان دهیم چنین ذهنیتی درست نیست. انسان قبل از آن که سخن گفتن را بیاموزد، تنها بوسیله بدن، حرکت و احساسات با جهان پیرامون خود ارتباط برقرار می کند و این ارتباط هم بطورکامل مؤثر است. مادری که نوزادش هنوز قادر به صحبت کردن نیست، به خوبی نیازهای او را درک می کند. ازاین رو این شیوه ارتباط، امری فطری است و بعدها کلمات به آن افزوده می شوند.
جلال وندی در ادامه درباره ی دلیلهای خود برای انتخاب این شکل اجرائی خاطرنشان کرد: حتی گاهی احساس می کنم کلمات خود منشا سوءتفاهم می شوند و در شرایط امروز هم انگار از انبوه کلمات خسته شده ایم. به همین دلیل، زمانیکه ارتباطی فقط بوسیله بدن، حرکت، احساس و عاطفه شکل می گیرد، تأثیر عمیق تری بر مخاطب می گذارد و ما این مساله را در بازخورد خیلی از تماشاگران مشاهده کرده ایم.
وی در انتها اظهار داشت: البته گروهی از مخاطبان هم از نبود روایت یا معنای مشخص در اجرا گلایه دارند اما ما در «جاگات» تلاش می نماییم بجای ارایه پاسخ، یک پرسش و علامت سؤال در ذهن مخاطب ایجاد نماییم و اگر به این هدف برسیم، احساس می نماییم اجرای موفقی داشته ایم. یوجینیو باربا جمله ای دارد که می گوید: «متضاد حقیقت، وضوح است»، در صورتیکه معمولا تصور می نماییم متضاد حقیقت، دروغ است. من به این نگاه خیلی اعتقاد دارم و در این شیوه اجرائی هم وامدار همین نگرش هستم. در مجموع، با عنایت به شرایط موجود و فرم متفاوت اجرا، استقبال مخاطبان رضایت بخش بوده و امیدوارم در ادامه هم بهتر شود.
پرفورمنس آرت «جاگات» به طراحی و کارگردانی پوریا جلال وندی از ۲۷ خرداد دور جدید اجراهای خودرا در تماشاخانه خورشید شروع کرده است و اجراهای آن تا ۳۱ تیر ادامه دارد.
مانلی خاتمی، آبان کوشا، روشنا مثنوی و محدثه مشتاقی گروه بازیگران این اجرا را می سازند.
اگر این مسیر را ادامه دهیم، به مرور اتفاقات بهتری هم برای تئاتر، هم برای هنر و هم برای نگرش مخاطبان رقم خواهد خورد. جلال وندی در رابطه با ی شرایط اجتماعی و تاثیر آن بر کارهای هنری اظهار داشت: در حدود ۱۰ سال اخیر، همیشه با رخدادها و بحران های مختلفی مواجه بوده ایم؛ از اتفاقات سال ۱۳۹۸، تورم، افزایش قیمت بنزین و همه گیری کرونا گرفته تا رخدادهای سال ۱۴۰۱ و جنگ. از این رو این شیوه ارتباط، امری فطری است و بعدها کلمات به آن افزوده می شوند. جلال وندی در ادامه در رابطه با ی دلیلهای خود برای انتخاب این شکل اجرائی اشاره کرد: حتی گاهی احساس می کنم کلمات خود منشأ سوءتفاهم می شوند و در شرایط امروز هم انگار از انبوه کلمات خسته شده ایم. یوجینیو باربا جمله ای دارد که می گوید: متضاد حقیقت، وضوح است، در صورتی که معمولاً تصور می نماییم متضاد حقیقت، دروغ است.
منبع: آبی طرح
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب