وقتی دلار قواعد بازی را عوض می کند!
آبی طرح: افزایش قیمت دلار سال هاست که فراتر از ویترین صرافی ها، در سکوت، بازار هنر ایران را نیز نشانه گرفته است؛ به هم خوردن توازن میان قیمت آثار در بازارهای اولیه و ثانویه هنرمندان و به وجود آمدن قیمت های کاذب برای نزدیک شدن به قیمت های دلاری بازارهای خارجی، از با اهمیت ترین تبعات نوسانات ارز بر بازار هنرمندان ایرانی است.
به گزارش آبی طرح به نقل از خبر آنلاین به نقل از ایسنا، بگفته تعدادی از کارشناسان، نوسانات ارزی فقط یک عامل اقتصادی نیست، بلکه می تواند ساختار تولید، نمایش و حتی محتوای آثار هنری را تغییر دهد. زمانیکه دلار یکی از معیارهای اصلی ارزش گذاری شود، خطر تشکیل قیمت های کاذب، تغییر سلیقه بازار و فاصله گرفتن هنر از بستر فرهنگی اش بالاتر از هر زمان دیگری احساس می شود؛ مسأله ای که آینده بازار هنر ایران را با پرسش های جدی مواجه می کند.
بهنام کامرانی، هنرمند و منتقد هنری با اعتقاد به این که نوسانات بازار ارز از جنبه های گوناگونی می تواند بر بازار هنرمندان ایرانی تاثیر بگذارد، در این مورد به ایسنا می گوید: خیلی از هنرمندان دوست دارند در کشور و فرهنگ خودشان فعالیت کنند و اگر مقرر است نمایش و فروش خارج از کشور داشته باشند، بهتر است که در تعادل با بازار داخل باشد. اما نمی توان این مورد را هم نادیده گرفت که نوسانات ارزی موجب پرسودتر شدن فروش آثار هنری در خارج از کشور شده و تعدادی از هنرمندان نیز تمایل بیشتری برای حضور در این بازار دارند.
او ادامه می دهد: البته که نمایش و فروش آثار در خارج از کشور نیز با چالش های بسیاری همچون خروج آثار و دریافت و انتقال پول هم راه است. در این بین هم تعدادی از افراد سودجو آثار هنرمندان را به بهانه نمایش و فروش، از مرز خارج می کنند و دیگر یا خبری از آنها نمی شود یا این که اصلا آثار را برنمی گردانند.
کامرانی درباره ی تاثیر این نوسانات بر بازار کار هنرمندان ایرانی خارج از کشور نیز توضیح می دهد: تعدادی از هنرمندانی که ایران زندگی نمی کنند هم علاقمند هستند آثارشان را در ایران به نمایش بگذارند که بازار آنها نیز به سبب این شرایط اقتصادی، موازنه درستی ندارد. طبیعتا قیمت آثار آنها دلاری است و اینجا نمی توانند همان آثار را با قیمت مشابه به تومان بفروشند. حتی در تعدادی مواقع زمانیکه آثار در اختیار گالری های خارج از کشور قرار دارد، تعدادی از مدیران گالری اصلا حاضر نیستند که آثار را با قیمتی کمتر به فروش بگذارند.
این منتقد هنری همین طور درباره ی نوسانات ارز در قیمت گذاری کاذب آثار هنری می گوید: در مجموع، زمانیکه توازن قیمت آثار یک هنرمند در حراجی های داخلی و خارجی با بازار اولیه او یعنی گالری از بین می رود، موجب می شود که به مرور از فضای فرهنگی نمایشگاه های داخلی حذف شود؛ چونکه آثار وی در گالری به قیمت حراجی فروش نمی رود و ممکنست در بازار او اثرگذار باشد. ازاین رو یا نمایشگاه های کمتری را برگزار می نماید یا آثاری خلق می کند که بیشتر باب دل حراجی های داخلی یا خارجی باشد.
علیرضا سمیع آذر، مدیر حراج تهران نیز در سال ۱۳۹۹ و هم زمان با یکی از شدیدترین دوره های نوسانات ارزی، درباره ی تأثیر افزایش قیمت دلار بر قیمت گذاری آثار هنری در حراج تهران، گفته بود که رشد قیمت ارز، پدیده ای جدا از سایر بازارها نیست. بگفته او، در بازه ای که قیمت اغلب کالاها و خدمات با افزایش قابل توجهی همراه بوده، طبیعی است که بازار هنر نیز ناگزیر به تطبیق با این شرایط شود.
سمیع آذر تاکید کرده بود که حراج تهران بطور مستقیم تصمیم به افزایش قیمت آثار نمی گیرد، اما در تعدادی مقاطع، این افزایش به صورت طبیعی و ناخواسته رخ می دهد. او یادآور شده بود که در دوره هایی قبل تر نیز، قیمت آثار هنری در ایران بطور ناگهانی به سطح قیمت های بین المللی نزدیک شده و در سال ۱۳۹۹ نیز، باتوجه به رشد شدید قیمت ارز، قیمت آثار داخلی در عمل از معادل دلاری خود عقب افتاده بود؛ موضوعی که در نهایت منجر به افزایش نرخها برای نزدیک تر شدن به بازار جهانی شد.
آن چه از مجموع این دیدگاه ها برمی آید، این است که نوسانات ارزی، بالاتر از آنکه فقط بر قیمت آثار هنری اثر بگذارد، ساختار و منطق بازار هنر ایران را دستخوش تغییر یافته است. از تغییر مسیر فعالیت هنرمندان گرفته تا برهم خوردن توازن میان بازار داخلی و خارجی و تشکیل قیمت های کاذب، همه نشانه هایی از بازاری هستند که تحت فشار اقتصادی، هویت فرهنگی اش با چالش روبه رو شده است.
منبع: آبی طرح
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب